EPA-W Kennisbank Deel 2: Gebouwgegevens & Isolatie Secties 5-8
Dit is Deel 2 van je EPA-W voorbereiding. Hier behandelen we de gebouwspecificaties die cruciaal zijn voor nauwkeurige energieprestatieberekening: hoe je gebouwgegevens bepaalt, oppervlaktes berekent, thermische eigenschappen vastgesteld, en verwarmingsinstallaties documenteert.
Sectie 5: Gebouwgegevens in EPA-W Bepalen
Bij EPA-W opname bepaal je eerst de fundamentele gebouwgegevens. Deze informatie vormt de basis voor alle verdere berekeningen in je energieprestatiemodellering.
Essentiële EPA-W Gebouwgegevens
- Bouwjaar: Bepaalt welke bouwvoorschriften van toepassing waren
- Renovatiegeschiedenis: Grote verbouwingen beïnvloeden energieprestatatie
- Aantal verdiepingen: Beïnvloedt warmteverliezen
- Gebruiksoppervlakte: Basis voor alle oppervlakteberekeningen
- Gebouwtype: Woonhuis, appartement, gemengd gebruik
Bepaling Gebouwgegevens
Deze gegevens verkrijg je uit meerdere bronnen: gesprek met eigenaar, bouwplannen, energielabel als beschikbaar, en visuele inspectie. Bij EPA-W werk je nauwkeurig - vage informatie is niet acceptabel. Als je bouwjaar niet exact weet, raadpleeg je gemeente of bouwdocumenten.
Onderzoekstip
Het energielabel van een woning geeft nuttige startinformatie. Controleer dit altijd eerst voordat je eigen metingen start.
Sectie 6: Oppervlaktes Nauwkeurig Berekenen
Nauwkeurige oppervlakteberekening is KRITIEK in EPA-W. Fouten hier leiden rechtstreeks tot grote fouten in je energieprestatieberekening. Veel EPA-W kandidaten maken hier kostbare fouten.
Oppervlaktes die je Berekent
Bruto Vloeroppervlakte
- Alle vloeroppervlaktes inclusief muurdikte
- Per verdieping apart gemeten
- Basis voor veel berekeningen
Netto Vloeroppervlakte
- Gebruiksoppervlakte exclusief muurdikte
- Voor EPA-W meestal de gebruikte maatstaf
- Bepaalt veel energetische parameters
Ramen en Deuren
- Exact gemeten in meters vierkant
- Per oriëntatie (noord, oost, zuid, west)
- Beïnvloedt zonnewinsten sterk
Gevel en Dakvlakken
- Geveloppervlakte per oriëntatie
- Dakoppervlakte (horizontale projectie)
- Beïnvloedt warmteverliezen
Begane Grondoppervlakte
- Vloeroppervlakte in contact met grond
- Kritiek voor warmteverlies berekening
- Verschilt per woonlaag
Meetmethodiek
Bij EPA-W meet je zorgvuldig. Gebruik meetlint van minimaal 5 meter, meet twee keer van verschillende punten, en controleer je berekeningen. Externe afmetingen van buiten, interne afmetingen van binnen. Dit onderscheid is belangrijk voor nauwkeurigheid.
Veelgemaakte Fout
Veel EPA-W kandidaten verwarren bruto en netto oppervlakte. Controleer welke je software gebruikt. Verschil is doorgaans 5-10% afhankelijk van muurdikte.
Sectie 7: Thermische Eigenschappen & Glas
Thermische eigenschappen bepalen hoe goed een gebouw isolatie van heat verlies biedt. Dit is direct van invloed op je EPA-W energieprestatieberekening.
U-Waarden en Isolatie
De U-waarde (warmtedoorgangscoëfficiënt) geeft aan hoeveel warmte door een bouwdeel verloren gaat. Laag is goed, hoog is slecht. Eenheid is W/(m²K).
- Wanden: Typisch U = 0.3 tot 1.5 W/(m²K)
- Daken: Typisch U = 0.15 tot 0.8 W/(m²K)
- Vloeren: Typisch U = 0.2 tot 1.2 W/(m²K)
- Begane grond: Typisch U = 0.3 tot 1.0 W/(m²K)
Voor EPA-W bepaal je U-waarden door isolatiedikte en -type te meten en deze tegen tabelwaarden af te zetten. Bij moderne isolatie (2010+) kunnen waarden veel beter zijn.
Glastypen en U-Waarden
Glas is kritiek voor energie-efficiëntie. Moderne woningen hebben veel glas dat kwalitatief goed moet zijn.
- Enkel glas: U ~5.8 W/(m²K) - zeer slecht, zeldzaam
- Dubbelglas (oud): U ~2.8 W/(m²K) - verouderd, nog veel voorkomend
- HR++ glas: U ~1.7 W/(m²K) - normaal hedendaags
- HR+++ glas: U ~1.4 W/(m²K) - goed
- Triple glas: U ~0.6 W/(m²K) - uitstekend
In EPA-W bepaal je glastype door inspectie ter plaatse. Controleer etiket op glas of vereenvoudig door naar kozijn en isolatie te kijken. Veel glas heeft productiemarkering.
Inspectietip
Dubbelglas kun je herkennen aan twee ruiten met spouwing ertussen. HR++ en hoger hebben speciale coating (soms zichtbaar als lichte kleuring). Triple glas heeft drie ruiten.
Sectie 8: Verwarmingsinstallaties Documenteren
De verwarmingsinstallatie bepaalt hoe efficiënt een woning wordt verwarmd. Dit systeem documenteer je nauwkeurig in je EPA-W opnameformulier.
Verwarmingssystemen in Nederland
HR Ketel (cv-ketel)
- Meest voorkomend in Nederlandse woningen
- Vaak uit 1990-2015 (nu 10-30 jaar oud)
- Efficiency hangt af van bouwjaar ketel
- Pre-2000 kettels veel minder efficiënt
Combiketel
- Verwarming en warm water in één apparaat
- Compact, ideaal voor kleine woningen
- Efficiency net als HR ketel
Warmtepomp
- Lucht-water warmtepomp steeds meer gebruikt
- Zeer efficiënt (COP 3-4)
- Nog niet standaard in Nederlandse woningen
Micro-WKK
- Combineert verwarming met elektriciteitsopwekking
- Zeldzaam in woningen
- Alleen in specifieke situaties
Keteljaar en Efficiency
Het bouwjaar van de ketel bepaalt efficiency sterk. Een HR ketel uit 1990 heeft efficiency ~78%. Een moderne HR ketel uit 2020 heeft efficiency ~90%+. Dit verschil beïnvloedt EPA-W berekening.
In EPA-W bepaal je keteljaar door inspectie van typeplaatje of leeftijd van installatie. Niet altijd exact bekend - dan maak je aannemelijke schatting gebaseerd op woning ouderdom.
Warm Water Systeem
Documenteer ook het warm water systeem: boiler (inhoud en type), warmtewisseling, zonneboiler. Dit beïnvloedt energieverbruik voor warm water.
Na deze vier secties begrijp je gebouwspecificaties goed. Volgende stap is Deel 3 met ventilatie en duurzame energie.
Voorbereiding Tips voor Sectie 5-8
- Lees deze secties aandachtig door
- Maak oefenvragen per sectie
- Meet een huis (je eigen of oefenhuis)
- Bepaal U-waarden voor diverse bouwdelen
- Identificeer glas- en verwarmingstypes
Klaar voor Deel 3?
Volgende: Ventilatie, warm water, zonnepanelen en duurzame energie
Naar Deel 3 Secties 9-12Volledige EPA-W Voorbereiding
Alle drie delen kennisbank plus oefentoetsen: Bekijk EPA-W Totaalpakket